banner114

Trabzon’da bu yıl turizm beklenmesin

Bu sene turizm açısından umutsuzsunuz öyle mi?

Ali Şahin: Evet bu sene Trabzon'da turizm sezonundan umutsuz olduğumuz söylenebilir. Ancak bu durum bizim için bir avantaj olabilir. 2021 ve 2022 yılı için destinasyon alanları ile restorasyon çalışmaları tamamlanabilir.

Neyle bitireceksiniz, yatırımlar da durdu? Hükümet yeni yatırım yapmıyor.

Ali Şahin: Evet öyle. Ancak en azından başlanan restorasyon çalışmalarının tamamlanması lazım. Çünkü bizim 2021’de, 2022’de hala daha Sümela Manastırı’nın, Ayasofya Müzesi’nin, Kızlar Manastırı’nın kapalı olduğunu söyleme lüksümüz yok. Çünkü sayın Bakanımızın da üzerinde özellikle ısrarla durduğu ‘Avrupalı turist’ için bu gerekli. Sadece Ortadoğu’dan gelecek olan turistler değil Avrupalı turistlerin gelecek olması da önemli. Turistlerin gelmesi için bu destinasyonların açık olması ve hizmet veriyor olması lazım. Onun için bu bahsettiğimiz alanların önümüzdeki süreçte bir an önce hazır olması gerekiyor.

O zaman siz 2020 yılının turizm hareketinden tamamen ümitsizsiniz, değil mi?

Ali Şahin: 2020 yılı bana göre dünyada umutsuz bir yıl. Umutsuz derken, işletmelerde çarkın bir şekilde dönmesi gerekiyor. Zaten Türkiye’deki ve bölgemizdeki büyük çoğunluktaki işletmeler halen kapalı. Bana göre açmayacaklardır da. Hatta bana göre açmayacak işletmeler daha karlı olabilir. Çünkü şu anki duruma göre bazı işletmeler açılırken, bazıları açmaya hazırlanıyor, bazıları da sahayı, alanı görmek için beklemede. Zaten görmek de durumunda. Ancak dönüşümlü olarak da olsa çoğunluğunun açacağını düşünmüyorum.

İflas endişesi yaşar mı sektör, özellikle Trabzon gibi turizmde yeni yeni ayağa kalkmaya çalışan bir ilde?

Ali Şahin: Tabi… Allah kimsenin başına vermesin ancak bu senaryo var. İflas senaryoları bölgede özellikle Trabzon’da da var. Bu işletmelerin bir şekilde ayakta kalabilmesi için mücadele etmek gerekiyor. Ancak bir yere gelindiğinde tıkanıyor. Hareketlilik ve müşteri olmayınca en önemlisi turist olmayınca yapacak bir şey kalmıyor.

Koca koca işletmeler bir yıl boş kalacak demek bu kolay bir tablo değil...

Ali Şahin:Evet. Aslında biz yatırımları yaparken iyi bir fizibilite yapmadığımız için bu tehlikelerden bahsediyoruz. Yatırımlar günübirlik ve günü kurtarma adına, ileriyi görmeden yapıldığı için bunlar konuşuluyor. Pandemi olmasaydı belki başka bir şey olacaktı. Turizm bizim bölgemizde çok büyük devasa yatırımları aynı yıllar içinde yapmayı gerektirmeyecek boyutta.

Sizin bir eleştiriniz vardı önceden beri. Art arda yapılan otel yatırımları ile ilgili... “Bunların bir geleceği yok. Hatta ‘Hükümet bu bölgeye turizm teşviğini kaldırmalı’ şeklinde de bir görüşünüz vardı”

Ali Şahin: Ben yaklaşık 7-8 yıldır yatırım teşviğinden destinasyon teşviğine dönülmesi gerektiğini seslendiriyor ve dillendiriyorum. Yani otel yatırımları yapmaktansa bölgemizdeki tarihi eserlerin restorasyonlarının biran önce yapılıp bitirilip turizme açılması gerektiğini söyledim. Bu arada Disneyland gibi daha cazip ve farklı yatırımların bölgemizde yer bulması gerektiğini ifade ettim. Biz 20 yıldır Sümela’ya teleferik projesini sadece konuşuyoruz. Uzungöl’ü yıktık-yaptık ve halen devam ediyoruz. Biz hiçbir zaman bölgemize daha fazla turistin gelmesi için çalışma yapmadık. Biz sadece otel yatırımına yöneldik ve otel yaptık. Bu şekilde şehrimize ve bölgemize turist çekemeyiz. Gerek ilimizde gerekse bölgemizde yatak açığı değil yatak fazlası var diyebiliriz.

Belediyeler Tünel Akvaryum, Seyir Terası benzeri bir takım yatırımlar yapıyorlar. Ama dışarıdan da eleştiriler var. ‘Bu yatırımlara para aktarmayın, paralara yazıktır’ deniyor. Böyle bir bakış açısını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Ali Şahin: Yerel yönetimlerin turizme bu tür projeler aracılığıyla turizme katkı sağlayacağını düşünüyorum. Zira bu tür yatırımlarla turistlerin şehrimizde daha fazla geceleme yapacağı kanaatine sahibim. Bu yatırımlar yapılmazsa insanlar Trabzon’a zaten niye gelsin. Bir farkındalık yaratmalıyız, bir farkındalık oluşmalı. Bir turist belki sadece Tünel Akvaryum’u görmeye gelmeyebilir ama geldiğinde geceleme sayısını artırabilir. Ortalama 1.5 olan gece konaklama sayısını 2.5 güne çıkarabilir. Niye diyeceksiniz, çünkü destinasyonlar hizmet vermeye başladığında. Mesela bugünkü şartlarda Sümela hizmete açıldığında gittiğinizde 2 saat sonra geri dönebileceğiniz bir yer değil artık. Yarım gününüz gidecek orada. Çünkü tamamını gezme imkanınız olacak. Trabzon tarihi bir şehir olduğu için çok fazla turizm destinasyonu var. O yüzden ben Tünel Akvaryum’un da Seyir Terası’nın da çok fazla katkı sağlayacağını düşünüyorum. Bu konuda geç bile kalındı diyebilirim. Özellikle seyir terasları ülkemizin ücra köşelerinde bile yapıldı. Karadeniz’de turizm merkezi, başkenti Trabzon diyoruz ama bu konularda çok geç kaldığımızı düşünüyoruz.

Siz turizmin önde gelen sivil toplum örgütlerinin içinde yöneticisiniz. Halen de bu yöneticilikleriniz devam ediyor. Sivil toplum olarak turizm ve destinasyon yatırımlarının yapılması, artırılması, çeşitlendirilmesi için yeterince baskı yaptığınızı düşünüyor musunuz?

Ali Şahin: Biz aslında yeterince baskı yaptığımıza inanıyoruz. Fakat karşılık bulamıyoruz. Çünkü bir şekilde de memlekette özellikle işsizliğin önlenebilmesi için yatırımlar olursa aslında işsizliği azaltıp daha fazla istihdam sağlayabiliriz diye düşünüyorlar. Ancak ben de şöyle düşünüyorum, var olan işletmelerin doluluğunu artırdığınızda zaten bu istihdamı sağlamış olacağız. Çünkü var olan yüzde 30-35 olan doluluğu yüzde 55-60’lere çıkardığınızda 50-100 kişiyle çalışıyorsa 150-200 kişiyle çalışacak bu işletmeler. Onun için bence var olan işletmelerin doluluğunu artırıp, yerel yönetimlerin ve devletin bölgemizin ve şehrimizin ülke içinde ve uluslararası tanıtımında öncülük etmesi lazım. Bunu münferit işletmelerin yapma ihtimali yok. Onun için benim asıl üzerinde durduğum, bölgemizin kesinlikle ve kesinlikle uluslararası alanda Turizm Bakanlığı olabilir, yerel yönetimler olabilir, yani Trabzon yerel yönetimleri de çok güçlü bana göre. Bir araya gelinip bölgemizle ilgili daha güçlü tanıtımlar yapılabilir. Çünkü bu bölge dünyanın her yerinden turist çekebilecek r kapasiteye sahip bir bölge.

Bugüne kadar Trabzon’da turizme ciddi biçimde ve olayın önünde yürüyen isimlerden biri oldunuz, ciddi hizmetler verdiniz. Bundan sonra turizmle ilgili ne kadar devam edecek?

Ali Şahin: Turizmle ilgili benim dünyam beyinsel olarak bitmez. Ben bırakırken de şunu söyledim, artık aktif görev yapmayacağım. Ancak işletmelere veya bölgemizde de danışmanlık hizmeti verebilirim. Bu söylediğim karşılıksız bir danışmanlık hizmeti. Bölgemizde işletmeler nedense çok küçük nüanslara takılıyor. Bölgemizdeki turizm bakışı da bana göre çok küçük sularda boğuluyor. Okyanus’ta boğulsak çok üzülmeyeceğiz ancak çok küçük sularda boğuluyoruz. Aslında bölgemiz, Trabzon ve Trabzon’un marka değeri bence dünyaya hükmedebilir. Fakat bizi bir kaşık suda boğuluyorlar. Bizim hala Ordu ile Giresun’la, Artvin’le, Rize ile turizm olarak rekabet edildiğini duymak beni gerçekten üzüyor. Çünkü biz bölge destinasyonunu dikkate alıp o şekilde hareket etmemiz gerekiyor. Oysa hiçbirisi turizm çeşitliliğinde rakibimiz değil. Biz Trabzon olarak 40 bin yatağa ulaştık. Hiçbirisinin 10 bin yatağı yok. O yüzden gerek turizmin içindeki gerekse yerel yönetimlerdeki bazı arkadaşlar bu söylemleri ile bölge turizmine zarar veriyorlar. Ben bölgenin tamamını biliyorum. Zonguldak’tan Artvin’e kadar bu bölge bizim kontrolümüzde bir bölge. Biz bu destinasyonun Ordu’dan Artvin’e kadar güzellikleri pazarlayabildiğimizde bizim geceleme sayımız artar. Keşke Ordu da, Artvin’de turist çekebilsin. Bir gece kalır, 3 gece bizde kalır. Çünkü bizim zenginliklerimiz çok daha elit, çok daha gezilebilir, çok daha konaklama imkanına sahibiz, çok daha büyük bir şehiriz. Baktığınızda dışardan ve içeriden Trabzon için turizm bir insanın iki dudağı arasına sığabilecek bir şehir değil. Bölgemiz de böyle bir bölge değil.

Sayın Şahin bir de sertifakasyon konusu vardı. Trabzon turizminde sertifikasyonun yeri, konumu nedir?

Ali Şahin: Trabzon turizminde sertifikasyon konusu zorunlu olan sertifikasyon kısmı devletin zorunlu kıldığı, çalışanların kovid-19 sertifikasyonunda bölge olarak baktığınızda 4 bini geçtik, Trabzon 1000-1200 civarında sertifikasyon sahibi şu anda. Çalışanlar sertifikasyon almaya devam ediyor. Fakat işletme bazlı sertifikasyon olarak Türkiye’de müthiş turizm potansiyeli olan illerimizin dışında Trabzon 3.bölge olarak yani Trabzon sertifikasyonu elde eden işletme bazında baktığımızda şu anda Türkiye’nin 3.ili. Bu da sertifikasyonda çok başarılı olduğumuzu gösteriyor. Sayın bakanımızın da bu konuda bize geride olduğumuz yönünde bir serzenişi vardı. Şu anda 3.duruma taşındık. İşletmelerin buna gösterdikleri ilgi için hepsine teşekkür ediyorum. Gerçekten bölge adına önemli. Çünkü sertifikasyonu olmayan işletmeleri artık turistler tercih etmeyecek. İşletme bazı, online olarak bu görülüyor. Bakanlık da bunu periyodik olarak her ay denetliyor. Mesela şu anda Trabzon’da denetçiler var ve sertifikasyon denetimi yapıyorlar. İşletmeler sertifikasyon belgelerini aldılar, her ay denetlenecekler. Kovid-19 hijyen odasından sağlık odasına kadar işletmeler şu anda buna hazır ve işletmeler bu hizmeti veriyor. Bence Türkiye’de başarılması güç bir olayı Trabzon başardı. Sertifikasyonda çok öndeyiz.

Bu, turizmde şehrin geleceği var’ anlamına geliyor değil mi?

Ali Şahin: Geleceği var anlamına geliyor bir de kayıt dışı işletmeleri artık tasfiye ediyor. Bu çok önemli bir durum. Onun için sertifikasyon almayanların da almasını tavsiye ediyoruz. Çünkü kayıt dışı ile mücadele etmenin bir başka yolu bu.

Ya da turizm potansiyeli taşıyan işletmeler kendilerini ispat etmek zorunda. Turist sertifikasyonu olmayan restorana da gitmeyecek. Bundan sonraki süreç de buna doğru gidiyor.

Teşekkür ediyorum. 

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.