banner114
banner146

3-5 yıl sabır istedi

TRABZON’UN sorunlarına duyarlılığını sürdüren İş İnsanı Vehbi Koç, dün Sürmene-Yeniay Tersanesi’ni gezdi. Tersane sorumlusu Hasan Çebi’den çalışmalar hakkında bilgi alan Koç, gemi yapımının devam ettiğini firmanın tersaneye 700 milyon lira civarında yeni yatırım yaptığını kaydetti. Koç, “Burada dünya markası bir tersane oluşacak. Tersanecilikte kolay mesafe alınmıyor. Biraz daha sabır.” dedi.

günebakış’ın tersanenin atıl olduğu yönündeki iddalarını cevaplandıran Koç, “Bir tersaneci olarak burada güzel şeyler oluyor. Daha önce sizinle iddialaştığımız gibi gemi yapılıyor. Temmuzda ilk gemi denize inidirilecek.” dedi.   

günebakış:  Bu alan yıllardır aynı firmanın elinde ve ortada hiçbir şey yok görünüyor. Ya da şehir hiçbir şey hissetmiyor. Buna ne diyorsunuz?

Vehbi Koç: Onun ana sebebi şudur; Biliyorsunuz tersanelerin kurulum aşamaları çok uzun sürer. Bizim aplikasyon dediğimiz saha uygulamaları ve kıyı yapıları yani çok iyi etüt edilmek zorundadır. Yapılacak yatırımların geri dönüşü yok. Yani ‘Pardon’ deme lüksü yok. Onun için her şeyin dört dörtlük, çok güzel olması lazım. Tabi büyük bir kurumun kontrolünde olan bu tersane de mevcut dünyadaki bu tip yatırımlarla ilgili tecrübeli kurumlarla istişareli gidiyorlar, fikir alabiliyorlar, proje yaptırabiliyorlar. Uygulamayı zaten kendileri ayrıca bir icraat gelenekleri olduğu için, sektörün yabancısı değil, aynı zamanda armatör ve diğer liman hizmetlerini de yürüttükleri için sonuçta günün sonunda ortaya çıkacak olan görüntü, yatırım yani çok örnek bir tersane olacaktır. Türkiye şartlarında A kategorisinde, dünya çapında da dünyaya proje yapabilecek bir altyapı şu anda burada yapılıyor. Tam faaliyete geçtiği zaman 500-600 kişi belki bin kişi yan sanayiyle beraber yakalamış olacağız.

Vehbi Koç: Şimdi lojistik merkezi mantığı ile tersanecilik mantığı aynı değil. Siz tersaneleri her yere kuramazsınız. Korunaklı bir yer olmalı. Bunu örnek olarak hep veriyorum; Hastane ile tersane aynı mantıkla çalışır. Hastanede doğum yapılır, tersanede gemi üretiliyor. Biz ona zaten doğum günü diyoruz. Hasta olduğu zaman bir hgünebakış: Sayın Koç, Çebi Tersanesi konusunda Trabzon’un bir kısmi rahatsızlığı var. Sonuçta o alan döneminde 50 milyon dolarlık bir yatırımla elde edildi. Ancak hala atıl durumda olduğu gözleniyor. Ya da öyle bakılıyor bu olaya. Tersanecilik biraz geri gitti ama buna rağmen bir geminin yapılmış olması ya da 93 kişinin çalışıyor olması yeterli mi, yoksa o alanda bugün yüzlerce kişi çalışıyor olmalıydı. Farklı bir merkez olsaydı, bir lojistik merkezi olsaydı yüzlerce kişi istihdam edilemez miydi?asta hastaneye gider, çeşitli rahatsızlıklarını hastane ortamında tedavi eder. Gemiler de aynı şekilde yıllık, 3 yıllık, 5 yıllık periyodik bakımlarında program dışı olan ihtiyaçları hariç ana ihtiyaçları kurallar gereği ilgili müesseselerin koyduğu kurallar gereği tersanelere uğrayıp bakımını yapar. Ancak bugün özel sektör burada her gün yüzbinlerce lira para harcıyor. Belki yüzlerce çalışanı görmüyorsunuz ancak sahayı gelip görmenizi isterim. Tersanelerin aplikasyon planının uygulanması, kızakların yapılması, rıhtımların yapılması, üretim sahalarının planlanması, onların kendi içerisindeki sirkülasyonları son derece önemli. Yani ezbere yapılacak bir şey değil.

TERSANE,YAN TARAFTAKİBALIKÇI TEKNESİ YAPIM İŞİNE DE HAREKET GETİRDİ

Hemen yanı başında geleneksel olarak yapılmakta olan balıkçılık faaliyetleri var. Yani Sürmene balıkçılık teknesi yapılışı bu tersane sahası kazandırıldıktan sonra daha sağlıklı ortamda, daha geniş arazi içinde şu anda üretimlerini devam ettiriyorlar. Her birine baktığımız zaman ki onları da ziyaret etme imkanı bulduk. Daha önce de söylemiştik; Lütfen burada yapılan gemileri onların denize indirilmeleri, müşteriye teslim edilme anlarını haber yapalım. Kamuoyunda bu konuda bir bilinçlendirme sağlayalım. Burada çok ciddi işler yapılıyor. Ancak Trabzon medyası özellikle son 4-5 yılda takip eden bir kişi olarak haber noktasında Trabzon’daki bu faaliyetlerin hakkıyla yer almadığını görüyoruz.

günebakış: Medya o konuya sizden daha farklı bakıyor. Sayın Koç, şöyle farklı bakıyor; Biz diyoruz ki 50 milyon dolar harcanarak yapılan bir yer, tersanecilik battıysa, bir tersaneye verilmemeliydi. Burası Trabzon’un acil, istihdama ihtiyacı olan daha farklı, daha çok istihdam yaratacak bir sektöre verilebilirdi. Dolayısıyla olaya bu perspektiften bakıyoruz. Diyoruz ki; 90 kişi, 100 kişi çalışarak 49 yıllığına alınan tersane alanı atıldır, halen atıl demektir ve halen atıldır. Bu iddialara ne diyorsunuz?

Vehbi Koç: Size şunu söyleyebilirim; sizin atıl gördüğünüz yerde her gün yüzbinlerce lira para harcanıyor. Ve 24 saat sahada tersanenin yapılıp, projenin tamamlanması için burada çalışmalar devam ediyor. Yani geleceği olmayan işletmecinin gelecek adına burada faaliyet göstermeyeceğini düşündüğü bir yerde o kadar büyük işler yapılır mı? Halen daha sahayı geziyorum, şu ana kadar 70 milyon TL’yi geçti. Bu işi bilen ve duayeni bir kişi olarak söylüyorum, bundan sonra geri kalan kısmı için de en az bunun kadar belki daha fazlası kadar yatırım gelebilecektir. 150-200 milyon gibi bir bedele çıkacak bu yatırımı insanlar sırf keyif olsun diye yapmazlar. Ancak tersanecilik işi diğer işler gibi değildir. Biraz ağırdır, planlaması zordur, saha uygulamaları zordur, üretimi zordur. Riskleri çok yüksektir. Dünya pazarlarına entegre olmak zorundadır. İç piyasa buradaki ihtiyacı birebir karşılamaz.

Sizinle daha önce yaptığımız görüşmede (2.5 yıl önce adaylık sürecinde) ters düşmüştük. ‘Buradaki bir denize indirme töreninde beraber olacağız’ demiştim.  İnşallah ilk törenimizi temmuz-ağustos aylarında beraber yaparız. Sonrasında da bunun devamı gelecektir. Trabzon yakından takip ediliyor. Ancak bir şeyi daha atlamayalım, bir şeye dikkatinizi çekmek istiyorum. Balıkçı gemisi üreten kardeşlerimizin eski çalışma koşulları ile şimdiki çalışma koşullarını lütfen dikkate alın. Orada ciddi bir istihdam ve ciddi bir üretim var. Bu nasıl sağlandı, onlara sağlanan bu tersane ortamıyla sağlandı. Eski yerlerinde kalmış olsalardı, bugün ürettiklerinin ancak üçte birini, dörtte birini üretebilirlerdi. Oradaki işletmeci kardeşlerimizin de görüşlerini almak lazım. Yani tersanecilik Trabzon ve Karadeniz için olmazsa olmazdı, ihtiyaçlardan bir tanesiydi. Çok riskli bir iş, çok zor bir iş, çok büyük maliyetli bir iş olmasına rağmen devletimizin buraya verdiği önemden dolayı bu ortamı sağladık. Bu sağlanan ortamı biliyorsunuz sadece ağırlıklı olarak mendirek ortamıdır. O günkü bedellerle 50 küsür milyon lira gibi bir yatırım yapılmıştır. Allah ömür verir de yaşarsak 3-5 sene sonra burada çok daha değişik bir hava ki, virgül koyuyorum, balıkçı teknesi üretimi yapılan kısım zaten istihdamı oluşturdu. Orayı görmemezlikten gelmememiz gerekiyor. Ve şu anda toplamda 400 kişilik bir istihdam burada sağlanıyor. Unutmayın ki donanma da buraya geliyor. Onlar da 60 dönüm bir arazi üzerine kendi ihtiyaçlarını karşılayacak, onlar da burada olacak. Askeri gemilerin burada bakımı ve diğer ihtiyaçları karşılanacak. Yani biz burada 3-5 sene sonra bunu göreceğiz. Yalova Tersaneler bölgesinin kurucularından birisi, fikir babası ve ilk yatırımcısıyım. İlk başladığı günlerde de, 1,2,3,4,5 sene bakıldığında ortada sanki hiçbir şey yokmuş gibi görünüyordu. Şu anda Yalova Tersaneler bölgesi Türkiye’nin bir dünya markası. Oradaki sadece görsel kısmı bile insana büyük gurur yaşatıp mutlu ediyor. Şu anda orada milyarlarca dolarlık iş hacmi orada oluşuyor. Buradaki yatırımcılarımızdan birisi de Osman Pepe’nin tersanesi Hat-San Tersanesi. Hat-San  tersanesi ülkemizin medarı iftiharı olan Karadeniz Holding’i enerji gemileri üretiyor. Onların sadece görselliği bile insanı aşırı derecede mutlu ediyor. Bunlar dünyada çok az merkezde üretilebilen gemiler. Çok ileri teknoloji gerektiren mükemmel işletme tekniği olan gemiler. Bunları da görmekte fayda var. Zaman içerisinde Trabzon’da da bu ve buna benzer gemiler inşa edilecek. Balıkçılık alanında bile şu anda dünyada bizim Sürmene modeli diye Türk usulü balıkçı teknesi var, onlar da dünya markası oldu. Onlarca üretilen bu tekneler şu anda dünyanın her bir yanına ihraç ediliyor. Unutmayalım ki bu işletmeciler ve yatırımcılar en kısa zamanda bundan daha değişik versiyonları olan Kuzey’de Norveç’te, Uzakdoğu’da Çin, Kore, Japonya ve Avustrayla ile Afrika’nın değişik yerlerinde kullanılan daha farklı teknolojiye sahip, daha ileri teknoloji ihtiyacı olan o balıkçı teknelerini üretecekler. Bunu neden söylüyorum, çünkü şu anda o balıkçı tekneleri hatırı sayılır derecede Yalova bölgesinde şu anda üretilmeye başlandı.

günebakış: Teşekkür ediyorum.

Vehbi Koç: Koç: Ben teşekkür ediyorum.

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.