banner114

En büyük Türk mezarlığı.”

Tarihi bir yolculuk yaptığımızda bu cümle çıkıyor karşımıza…

Yavuz döneminde bağlılığını bildirmiş…

Kanuni döneminde ise çevresiyle birlikte fethi gerçekleştirilmiş…

Sürekli kaynayan kazan… Kanayan bir yara olmuş Yemen.

***

Zeydiler, dağlık bölgelerde yaşıyor.

Peygamberimizin torununun torunu ‘Zeyd’in yolundan gidenler’ demek…

Şii mezhebinin, Sünniliğe en yakın kollarından biri olarak gösteriliyor Zeydiye Mezhebi.  8. yüzyılda ortaya çıkmış. ‘İmam’la ilgili düşünceleri yüzünden kimselerle anlaşamamışlar. Emevi, Abbasi, Eyyübi ve Memlûk dönemlerinde de sürmüş isyanlar.

Portekizliler, Kızıldeniz’in en büyük adası Kamaran’ı ele geçirince.

Mekke’yi de ele geçirme hazırlıklarına girişince harekete geçmiş Osmanlı…

Çünkü “Yemen’i kaybeden, Mekke’yi de kaybeder” inancı hâsıl olmuş. Fakat padişahı ‘halife’ olarak kabul etmemişler ve isyanların biri bitmeden diğeri başlamış.

***

İki asrı aşkın bir sürenin ardından yeniden tesis edilmiş Osmanlı hâkimiyeti.

Yıl 1849. Portekizlilerden sonra bu kez de İngilizler musallat olmuş Yemen’e.

Aşiret liderlerini maaşa bağladığı sırada...

Yöneticiler ve memurlar da yolsuzluk batağına saplanınca…

İşler iyice sarpa sarmış ve Osmanlı sırf Yemen için kurmuş 7. Ordu’yu.

Yemen, sürekli bir savaş bölgesidir artık. O kadar ki… 1871’den 1894’e kadar…

Hicaz ve Yemen çöllerinde 130 bin Türk askeri şehit düşmüş.

***

Yemen’e gidip de gelememek.”

Yemen’e kimler gitmiş? Trabzon, Sivas, Erzurum, Erzincan, Bitlis, Van, Diyarbakır, Şam ve Mamûret’ül Aziz (Elazığ) delikanlıları…

Beş yıllık askerlik süresi tamamlanınca tezkere vermezdi Osmanlı…

Yedi yıllık ‘redif’lik (yedek askerlik) başlardı ve çoğunun yolu da Yemen’den geçerdi.

Önce Mersin Limanı… Gemilerle Yafa’ya, oradan da Hicaz’a, Akabe Körfezi’ne…

Yeniden gemiler ve Yemen… Fakat daha Yemen’e varmadan başlardı ölümler.

1905’te 809 mevcutla Mersin’den vapura binmiş Trabzon Redif Taburu

Hudeyde Limanına vardıklarında ise mevcut 738…

Bu yüzden Anadolu’nun her köşesinde yükselmiş Yemen ağıtları…

***

Yemen denildiğinde Saba Melikesi Belkıs

Filleriyle Kâbe’yi yıkmak isteyen Ebrehe

Peygamberimizin, hırkasını hediye ettiği Veysel Karani gelir aklımıza…

En büyük Türk mezarlığı’ içimizi sızlatırken ‘kahve’ biraz daha acılaşır.

Yemen, edebiyatımızda yerini almıştır, ağıtlarımızda…

Ano Yemen’dir” diyenler olduğu gibi “Yemen bizim neyimize” diyenler de çıkmış.

***

Yemenliler, aylık gelirlerinin dörtte birini ‘gat’ denilen uyuşturucuya ayırıyorlar.

Yakıt istasyonlarında yolcu ve sürücülere ‘gat servisi’ de yapılıyor.

O kadar bütünleşmişler  ki…

Gat çiğneme saati’nde çatışmalara bile ara verilmiş.  

***

Nasır, 1960’larda Yemen’e el atınca… Suudi Arabistan, Zeydileri desteklemişti.

Günümüzde ise ‘koalisyon güçleri’yle üzerlerine bomba yağdırıyor.

Topraklarının sadece %3’ünün ekilebildiği… Okuryazar oranının %38 ve ailelerin ortalama çocuk sayısının 7 olduğu bir ülkeden bahsediyoruz.

***

1944’te Ankara Devlet Konservatuvarı adına…

Muzaffer Sarısözen başkanlığındaki derleme ekibi tarafından Duriye Keskin adlı bir mahalli sanatçıdan derlenmiş türkü. Yemen’e gönderilen askerlere yakılan bir ağıt…

Burası Muş’tur

Yolu yokuştur

Giden gelmiyor

Acep ne iştir

Türkünün orijinali ise “Bu Dağın Ardında Redif Sesi Var” adıyla 1936’da yayınlanmış.

Elazığ Halk Türküleri ve Oyunları kitabında…

Her ne kadar ‘burası’nın “Muş” olduğu anlaşılsa ve kayıtlara geçse de…

Sana ile Taiz kentleri arasında bir Türk kalesi olan ‘Huş da olabilir” diye bir tartışma başlamış. Bazı sanatçılar da türküyü bu şekliyle okumaya başlamışlar.

Bizler, “Muş mu olsun yoksa Huş mu” diye tartışırken…

Kendilerini “Husi” olarak adlandıran Zeydi aşiretler çoktan harekete geçmişti bile…

***

Lübnan’ın, İran güdümündeki Hizbullah’ı gibi…

Yemen’in de “Husi” olarak bilinen Ensarullah’ı olmuş.

2004’teki isyanı başlatan Hüseyin Bedrettin El Husi’den almışlar adlarını…

25 milyonluk nüfusun yaklaşık yüzde 30’unu oluşturan Husiler, başkent Sana’yı ve en büyük liman kenti Hudeyde’yi ele geçirmişler.    

***

Yemen, dünyanın gözleri önünde açlık, hastalık ve ölümle boğuşuyor.

Umurunda mı dünya?!”

Saflar belli olmasına belli ama işler karışık. Her an dengeler değişebilir.

İran’ın ‘Yemen’ ısrarındaki mesajını okumaya çalışalım.

Yemen’e sahip olan Mekke’ye de sahip olur.”

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner108